Prezentujemy publikację Jana Herbsta pt. "Współpraca organizacji pozarządowych i administracji publicznej w Polsce 2008 - bilans czterech lat", w której autor szuka odpowiedzi na pytania o to: jak wdrożenie ustawy o działalności pożytku publicznego i przystąpienie Polski do Unii Europejskiej przełożyło się na rozwój tych relacji? Jaką rolę pełnią dziś organizacje w zarządzaniu publicznym oraz jakie jest wymierne znaczenie ich działań z systemowego punktu widzenia?
"Rok
2004 był momentem niezwykle ważnym dla polskiego sektora
pozarządowego, z dwóch powodów. W styczniu weszły w życie przepisy
Ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie
regulujące współpracę pomiędzy organizacjami i jednostkami
administracji publicznej. W maju, Polska stała się częścią Unii
Europejskiej. Oba te wydarzenia pozwalały mieć nadzieję na rychłą
zmianę w relacjach pomiędzy organizacjami pozarządowymi i
administracją – zmianę, której przedstawiciele sektora oczekiwali
od kilkunastu lat i której brak od kilkunastu lat krytykowali.
Pierwsze lata po akcesji pozwalały mieć nadzieję, że istotnie
zmiana ma miejsce. Prawo nakładało na samorządy nowe obowiązki,
operacjonalizując niejako ogólnie sformułowane zobowiązanie do
współpracy z organizacjami (zapisane w Ust. o samorządzie
terytorialnym). Dyrektywy unijne wymuszały traktowanie organizacji
(przynajmniej formalnie) jako partnerów w podejmowaniu decyzji i
monitorowaniu realizacji unijnych programów, nie zaś jedynie jako
podopiecznych, petentów czy wykonawców zadań publicznych.
Informacje o olbrzymich pieniądzach dostępnych w ramach funduszy
strukturalnych – nawet jeśli tylko część z nich miałaby być
dostępna dla organizacji – pobudzały wyobraźnię i mobilizowały do
działania.
Szybko jednak okazało się, że nie rzeczywistość daleka jest od
(dość wybujałych, trzeba przyznać) oczekiwań. Prawo o działalności
pożytku publicznego w części dotyczącej współpracy okazało się
bodaj najsłabiej oprzyrządowane. Część samorządów po prostu je
zignorowała, co było tym łatwiejsze, że nie przewidziano żadnych
sankcji za niestosowanie się do nowych przepisów. Sam sektor
pozarządowy – wbrew założeniom twórców ustawy, wśród których byli
także jego liderzy – okazał się mało aktywny w wymuszaniu ich
przestrzegania."
Wprowadzenie Jan
Herbst, Stowarzyszenie Klon/Jawor
e-książka: Współpraca
organizacji pozarządowych i administracji publicznej w Polsce
2008
Wydawca:
Stowarzyszenie Klon/Jawor
ul. Szpitalna 5 lok. 5, 00-031 Warszawa
tel. (22) 828 91 28
fax. (22) 828 91 29
e-mail:
www.civicpedia.ngo.pl
www.klon.org.pl
Publikacja została wydana w ramach projektu "W poszukiwaniu
polskiego modelu ekonomii społecznej" realizowanego przy udziale
środków Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Inicjatywy
Wspólnotowej EQUAL.